A1 · Beginner

Viambishi vya nafsi katika kitenzi

Jifunze viambishi vya nafsi ni-, u-, a-, tu-, m- na wa- katika vitenzi vya sasa, ulinganifu wake na nafsi, na matumizi ya kitenzi bila kutaja mimi au wewe.

By the flumi team About 3 min read

Katika ninasoma, sehemu ni- inaonyesha kuwa mimi ndiye ninasoma. Utajifunza sehemu za kitenzi zinazoonyesha nani anafanya jambo: mimi, wewe, yeye, sisi, ninyi au wao.

Nani anafanya jambo?

Kiambishi cha nafsi ni sehemu ya kitenzi inayoonyesha anayefanya jambo. Hapa tunatumia vitenzi vya kusoma, kuandika na kucheza.

  • Mimi ninasoma.
  • Wewe unasoma.
  • Yeye anasoma.

Kila mtu anasoma, lakini mwanzo wa kitenzi unabadilika: ni-, u-, a-.

Viambishi sita vya nafsi

Tumia ni-, u- na a- kwa mtu mmoja. Tumia tu-, m- na wa- kwa watu wengi.

Nafsi Kiambishi Mfano
Mimi ni- Mimi ninasoma.
Wewe u- Wewe unasoma.
Yeye a- Yeye anasoma.
Sisi tu- Sisi tunasoma.
Ninyi m- Ninyi mnasoma.
Wao wa- Wao wanasoma.
  • Mimi: mtu anayesema.
  • Wewe: mtu mmoja unayezungumza naye.
  • Yeye: mtu mmoja unayezungumza juu yake.
  • Sisi: mimi pamoja na wengine.
  • Ninyi: watu wawili au zaidi unaozungumza nao.
  • Wao: watu wawili au zaidi unaozungumza juu yao.

Yeye na a- hutumiwa kwa mwanamke au mwanamume: Asha anasoma. Juma anasoma.

Kujenga kitenzi

Katika mifano hii, -na- inaonyesha wakati wa sasa. Kiambishi cha nafsi kinakuja kabla yake.

Kiambishi cha nafsi + na + sehemu ya mwisho ya kitenzi

Sehemu za kitenzi Kitenzi kamili
ni + na + soma ninasoma
u + na + andika unaandika
a + na + cheza anacheza
tu + na + soma tunasoma
m + na + andika mnaandika
wa + na + cheza wanacheza

Andika sehemu hizi pamoja, bila nafasi.

Kwa ninyi, kiambishi ni m-, si mu- katika mifano hii.

✓ Ninyi mnasoma.

✗ Ninyi munasoma.

Quick check

Try one question now.

1
Mimi barua kwa rafiki yangu.

Check your answer when you are ready. No sign-in needed.

Kutumia jina au kuacha mimi

Unaweza kutumia jina badala ya yeye. Kwa mtu mmoja, tumia a-. Kwa watu wawili au zaidi, tumia wa-.

  • Asha anaandika.
  • Juma anacheza.
  • Asha na Juma wanasoma.

Si lazima kusema mimi, wewe au maneno mengine ya nafsi kila mara. Kiambishi kinaonyesha nafsi.

  • Mimi ninasoma. → Ninasoma.
  • Sisi tunaandika. → Tunaandika.
  • Ninyi mnacheza. → Mnacheza.

Unaweza kutaja nafsi ili kuonyesha tofauti: Mimi ninasoma, wewe unaandika.

Ukiacha neno mimi, usiondoe ni- kwenye kitenzi. Ninasoma ni sentensi kamili.

Kumbuka na uhakiki

Unapotunga sentensi:

  1. Jiulize: nani anafanya jambo?
  2. Chagua kiambishi: ni-, u-, a-, tu-, m- au wa-.
  3. Unganisha sehemu za kitenzi bila nafasi.

Hakikisha neno la nafsi na kiambishi vinalingana:

  • ✓ Mimi ninasoma. Si: Mimi unasoma.
  • ✓ Sisi tunasoma. Si: Sisi wanasoma.

Kumbuka jozi hizi: mimi—ni-, wewe—u-, yeye—a-, sisi—tu-, ninyi—m-, wao—wa-.

You reached the end

You reached the end

Now make it stick.

Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.

Practice exercises

Was this lesson helpful?

Last updated November 10, 2026