Ünsüz yumuşaması
Ünsüz yumuşamasında p, ç, t, k harflerinin ünlüyle başlayan eklerden önce nasıl değiştiğini; sık kullanılan örnekleri ve değişmeyen kelimeleri öğren.
Bazı kelimeler ek alınca değişir: kitap → kitabı. Bu değişmeye ünsüz yumuşaması denir. Burada son harfin ne zaman değiştiğini ve sık kullanılan örnekleri öğrenebilirsin.
Son harf ne zaman değişir?
Bir kelimenin son harfi p, ç, t, k olabilir. Ek bir ünlüyle başlıyorsa bu harf çoğu zaman yumuşar. Ünlüler a, e, ı, i, o, ö, u, ü harfleridir.
Kitap kelimesine bakalım:
- kitap + ı → kitabı: Ek ünlüyle başlar; p → b olur.
- kitap + lar → kitaplar: Ek ünsüzle başlar; p değişmez.
Bu bir kitap.
Bu kitabı okuyorum.
Burada üç kitap var.
Bu kitaplar çok güzel.
Hangi harfler değişir?
| Son harf | Yeni harf | Kelime ve ek | Yeni biçim |
|---|---|---|---|
| p | b | dolap + ı | dolabı |
| ç | c | ağaç + ı | ağacı |
| t | d | kanat + ı | kanadı |
| k | ğ | ayak + ı | ayağı |
| k | g | renk + i | rengi |
K çoğu zaman ğ olur: kulak → kulağı, çocuk → çocuğu. Bazı kelimelerde ise g olur: renk → rengi.
Kelimeyi iki biçimiyle öğren: kitap — kitabı, ağaç — ağacı, renk — rengi.
Farklı eklerle yumuşama
Yumuşama yalnızca -ı, -i, -u, -ü eklerinden önce olmaz. Başka bir ek de ünlüyle başlayabilir. Önemli olan ekin ilk harfidir.
| Kelime | Ünlüyle başlayan ek | Yeni biçim |
|---|---|---|
| kitap | -a | kitaba |
| ağaç | -a | ağaca |
| çocuk | -um | çocuğum |
| köpek | -im | köpeğim |
Kitaba bak.
Kuş ağaca konuyor.
Benim çocuğum beş yaşında.
Benim köpeğim çok küçük.
Quick check
Try one question now.
Check your answer when you are ready. No sign-in needed.
Her kelime değişmez
Son harfi p, ç, t, k olan her kelimede yumuşama olmaz.
Kısa, tek heceli kelimelerin çoğunda son harf değişmez. Ancak bazıları değişir:
| Son harf değişmez | Son harf değişir |
|---|---|
| top → topu | kap → kabı |
| saç → saçı | uç → ucu |
| at → atı | tat → tadı |
| ip → ipi | dip → dibi |
Bazı uzun kelimelerde de son harf değişmez: sepet → sepeti, paket → paketi.
Her kelimeye aynı kuralı uygulama.
✓ Paketi açıyorum.
✗ Pakedi açıyorum.
Paket kelimesinde t, ünlüyle başlayan ekten önce de değişmez.
Kısa kontrol listesi
Bir kelimeye ek getirirken şu sırayı izle:
- Kelimenin son harfine bak: p, ç, t, k mi?
- Ekin ilk harfine bak: Ünlü mü?
- Bu kelimede yumuşama var mı? Emin değilsen sözlükten kontrol et.
Kitap → kitabı, ama kitaplar: Ekin ilk harfi önemlidir.
Kitap → kitabı, ama paket → paketi: Her kelime yumuşamaz.
You reached the end
You reached the endNow make it stick.
Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.
Was this lesson helpful?
Vocabulary in this lesson
19 words, ready to study.
Play a word to hear it, then mark it as known — or save it to study later.
Save any of these 19 words and review them later.
Yumuşayan ve değişmeyen isimler
19 wordsLast updated October 12, 2026