همه، هر و هیچ در گروه اسمی
کاربرد همه، هر و هیچ در گروه اسمی فارسی؛ تفاوت گروه کامل و تکتک اعضا، شکل مفرد و جمع اسم، اضافه پس از همه و همراهی هیچ با فعل منفی در جملههای ساده.
۱. سه راه برای بیان کمیت
با همه، هر و هیچ میتوانیم دربارهٔ تعداد افراد یا چیزها صحبت کنیم. همه یک گروه کامل را نشان میدهد؛ هر به افراد یا چیزهای گروه یکییکی اشاره میکند؛ هیچ همراه با فعل منفی میگوید که حتی یک مورد هم نیست.
| واژه | معنی ساده | مثال |
|---|---|---|
| همه | تمام افراد یا چیزهای یک گروه | همهٔ دانشآموزان آمدند. |
| هر | تکتک افراد یا چیزهای یک گروه | هر دانشآموز یک کتاب دارد. |
| هیچ | حتی یک مورد هم نه | هیچ دانشآموزی غایب نیست. |
۲. همه: گروه کامل
برای اشاره به تمام افراد یا چیزهای یک گروه، همهٔ + اسم جمع میآوریم:
- همهٔ دوستانم اینجا هستند.
- همهٔ پنجرهها باز هستند.
- همهٔ کتابها را خواندم.
در این ساخت، «همه» با صدای اضافه به اسم بعد از خود وصل میشود. این پیوند را در نوشتن به شکل همهٔ نشان میدهیم.
در کلاس ده دانشآموز داریم. امروز ده نفر آمدهاند.
همهٔ دانشآموزان در کلاس هستند.
وقتی معلوم است دربارهٔ چه کسانی صحبت میکنیم، «همه» میتواند بهتنهایی بیاید: همه آمدند.
برای اشاره به تمام افراد گروهی که خودمان هم در آن هستیم، میگوییم: همهٔ ما آمدیم. صورت کوتاهتر آن همهمان آمدیم. است.
«همه» فقط با اسم جمع نمیآید. برای چیزهایی مثل آب و غذا هم میتوانیم از آن استفاده کنیم:
همهٔ آب را نوشیدم. یعنی تمام آب را نوشیدم.
۳. هر: یکییکی
بعد از هر، اسمِ قابلشمارش را به صورت مفرد میآوریم. بین «هر» و اسم، صدای اضافه نمیآید.
| ساخت | مثال |
|---|---|
| هر + اسم مفرد | هر کودک یک مداد دارد. |
| هر + اسم زمان | هر روز پیادهروی میکنم. |
در «هر کودک یک مداد دارد»، دربارهٔ تکتک کودکان صحبت میکنیم. چون «هر کودک» مفرد است، فعل هم دارد است، نه «دارند».
در «هر روز پیادهروی میکنم»، «هر روز» زمان انجام کار را نشان میدهد. فعل میکنم به «من» مربوط است.
همهٔ دانشآموزان کتاب دارند.
یعنی تمام دانشآموزان کتاب دارند.
هر دانشآموز دو کتاب دارد.
یعنی تعداد کتاب برای تکتک دانشآموزان، دو تاست.
هر کس یعنی هر شخص: هر کس سؤالی دارد، بپرسد.
برای اشاره به تکتک اعضای یک گروه مشخص، از هر کدام هم استفاده میکنیم: هر کدام از ما یک کتاب دارد. یعنی هر نفر از گروه ما یک کتاب دارد.
بعد از «هر» در این ساخت، اسم را جمع نبندید:
✓ هر دانشآموز یک دفتر دارد.
✗ هر دانشآموزان یک دفتر دارد.
Quick check
Try one question now.
Check your answer when you are ready. No sign-in needed.
۴. هیچ: حتی یک مورد هم نه
در جملههای خبری ساده، هیچ را با فعل منفی به کار میبریم. بعد از آن، اسمِ قابلشمارش معمولاً مفرد است و اغلب «ی» میگیرد:
هیچ + اسم مفرد + ی … فعل منفی
در کیفم هیچ کتابی نیست.
امروز هیچ دوستی به دیدنم نیامد.
من هیچ سؤالی ندارم.
صورت بدون «ی»، مانند «هیچ مشکل ندارم»، هم دیده میشود، اما در گفتار و نوشتار امروز هیچ مشکلی ندارم طبیعیتر است.
با اسمهایی مثل «آب» هم میتوانیم بگوییم: هیچ آبی نمانده است.
در فارسی، «هیچ» و فعل منفی با هم میآیند. برای گفتن اینکه حتی یک کتاب هم در کیف نیست، میگوییم: هیچ کتابی در کیف نیست، نه «هیچ کتابی در کیف است».
در این درس، «هیچ» را پیش از اسم دیدیم. برای کاربرد «هیچکس» و «هیچچیز»، به درس «هماهنگی نفی با هیچکس و هیچچیز» (B1) مراجعه کنید.
۵. مرور کوتاه
برای انتخاب این واژهها، به معنی جمله توجه کنید:
- تمام اعضای گروه: همهٔ دوستانم آمدند.
- تکتک اعضای گروه: هر مهمان یک هدیه آورد.
- حتی یک عضو هم نه: هیچ دوستی نیامد.
به شکل اسم و فعل هم نگاه کنید: همهٔ دوستان، هر دوست، هیچ دوستی + فعل منفی.
You reached the end
You reached the endNow make it stick.
Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.
Was this lesson helpful?
Vocabulary in this lesson
5 words, ready to study.
Play a word to hear it, then mark it as known — or save it to study later.
Save any of these 5 words and review them later.
همه، هر و هیچ در گروه اسمی
5 wordsLast updated October 27, 2026