-mak için ile amaç
Türkçede -mak için ve -mek için ile amaç belirtmeyi, ünlü uyumuna göre ek seçmeyi, olumsuz amaç kurmayı ve bu yapıyı cümlede kullanmayı öğren.
Bir işi hangi amaçla yaptığını anlatmak için -mak için / -mek için kullanırsın: Türkçe öğrenmek için kursa gidiyorum. Bu yapı, “Ne yapmak için?” sorusuna cevap verir.
Ne yapmak için?
-mak için / -mek için, yapmak istediğin işi gösterir. Cümledeki diğer eylem, bu amaçla yaptığın iştir.
Türkçe öğrenmek için kursa gidiyorum.
- Ne yapmak istiyorum? Türkçe öğrenmek.
- Bunun için ne yapıyorum? Kursa gidiyorum.
Ekmek almak için markete gittim.
- Ne yapmak istedim? Ekmek almak.
- Bunun için ne yaptım? Markete gittim.
Yapıyı nasıl kurarsın?
Fiile -mak veya -mek ekle. Ardından için yaz. Ek, fiilin son ünlüsüne göre değişir.
| Fiilin son ünlüsü | Ek | Örnek yapı |
|---|---|---|
| a, ı, o, u | -mak | almak için, çalışmak için, koşmak için, okumak için |
| e, i, ö, ü | -mek | gelmek için, gitmek için, görmek için, yüzmek için |
İçin ayrı yazılır ve biçimi değişmez.
- Kitap okumak için kütüphaneye gidiyorum.
- Arkadaşımı görmek için Ankara'ya gittim.
- Yüzmek için havuza gidiyoruz.
✓ Türkçe öğrenmek için çalışıyorum.
✗ Türkçe öğrenmak için çalışıyorum.
Öğren- fiilinin son ünlüsü e olduğu için -mek kullanılır.
Cümlede yeri ve zaman
Amaç bildiren bölüm genellikle asıl eylemden önce gelir. Cümlenin başında da olabilir.
Ders çalışmak için kütüphaneye gidiyorum.
Kütüphaneye ders çalışmak için gidiyorum.
İki cümlede de amaç aynıdır: ders çalışmak.
-mak için / -mek için zaman veya kişi bildirmez. Zamanı ve kişiyi cümlenin sonundaki fiilde gösterirsin.
| Zaman | Örnek |
|---|---|
| Geçmiş | Dinlenmek için eve gittim. |
| Şimdi | Dinlenmek için eve gidiyorum. |
| Gelecek | Dinlenmek için eve gideceğim. |
Bu örneklerde iki işi de aynı kişi yapar: Ben dinlenmek istiyorum; ben eve gidiyorum. “Biz dinlenmek için eve gidiyoruz.” cümlesinde de iki işi yapan biz olur. Dinlenmek için bölümü değişmez.
Quick check
Try one question now.
Check your answer when you are ready. No sign-in needed.
Olumsuz amaç: -mamak için
Bazen amacın bir şeyi yapmamak veya kötü bir durumdan uzak kalmaktır. Bu durumda -mamak için / -memek için kullanırsın.
| Olumlu biçim | Olumsuz amaç |
|---|---|
| kalmak | kalmamak için |
| unutmak | unutmamak için |
| geçmek | geçmemek için |
| üşümek | üşümemek için |
- İşe geç kalmamak için evden erken çıktım.
- Adresi unutmamak için bir kâğıda yazdım.
- Üşümemek için montumu giydim.
-mamak / -memek, amaç bölümünü olumsuz yapar. Cümlenin sonundaki fiili ayrıca olumsuz yapman gerekmez: “Üşümemek için montumu giydim.”
Kısa kontrol listesi
Bir amaç cümlesi kurarken şu sırayı izle:
- Amacını seç: kitap okumak.
- Sonuna ayrı olarak için ekle: kitap okumak için.
- Bu amaçla yaptığın işi söyle: Kitap okumak için kütüphaneye gittim.
Yapmak istediğin iş: -mak için / -mek için.
Yapmak istemediğin iş: -mamak için / -memek için.
Son kontrol: İçin ayrı mı? Ek, son ünlüye uygun mu? Zaman ve kişi, cümlenin sonundaki fiilde doğru mu?
You reached the end
You reached the endNow make it stick.
Save your progress, or start the exercises. Practice with detailed feedback after you submit, or save your progress and come back.
Was this lesson helpful?
Last updated October 12, 2026